NAIZ

Irango zentral nuklearretik 75 metrora izandako erasoa salatu du IAEAk

Energia Atomikorako Nazioarteko Erakundeak (IAEA) gutun baten bidez baieztatu du, Irango Bushehr zentra nuklearraren aurka egindako azken eraso militarra perimetrotik 75 metrora soilik izan dela. Irango agintariek aipaturiko erakundeko zuzendaria kritikatu dute erasoen aurrean ezer ez egiteagatik.

Bushehr zentran nuklearreko aireportua.
Bushehr zentran nuklearreko aireportua. (VANTOR - AFP)

Irango agintariek protesta «formala» igorri diote diote Rafael Grossi Energia Atomikorako Nazioarteko Erakundeko (IAEA) zuzendari nagusiari, herrialdeko hegoaldeko kostaldean, Bushehr zentral nuklearraren aurka behin eta berriz egindako erasoen aurrean ez duelako ezer egin.

Mohamed Eslami Irango Energia Atomikorako Erakundeko (OEAI) zuzendariak Grossiri zuzendutako gutun batean salatu du larunbatean zentralaren perimetroaren aurka izandako erasoa. Horren ondorioz, segurtasun pertsonaleko kide bat hil zen, inguruko instalazio batean kalteak eragin zituen eta hainbat zauritu gehiago izan ziren.

Eslamik kritikatu duenez, Grossik zentralaren aurkako erasoagatik «kezka sakona» adierazi baino ez du egin, ekintza horiek argi eta garbi gaitzetsi gabe, eta ohartarazi du IAEAren gelditasun eta gaitzespen falta horrek «erasotzaileak» eremuaren aurkako eraso gehiago egitera bultza ditzakeela.

Ildo horretan, Nazio Batuen agentzia nuklearreko zuzendari nagusiari eskatu dio jarrera «irmoa» hartzeko, eta instalazio nuklearren aurkako erasoak gaitzesteko, Estatutuetako erantzukizunak betez. Zentralaren aurkako laugarren erasoa izan zen larunbatekoa, eta horrelako gertakariek arriskuan jartzen dutela erreaktore nuklearraren osotasuna azaldu du, material erradioaktiboak kanporantz aska daitezkeelako. «Eta horrek ondorio larriak eragin ditzake herritarrentzat, ingurumenarentzat eta inguruko herrialdeentzat», gaineratu du gutunean.

Erasoak perimetrotik gertu 

Atzo IAEAk sare sozialetan baieztatu zuen aipatutako instalazioaren aurkako «erasoaren inpaktuak» badaudela, baina ziurtatu zuen, igandean hartutako irudi batzuk aztertu ondoren, zentralak ez duela «kalterik jasan».

«Satelite irudi berrien azterketa independentean eta kokalekuaren ezagutza sakonean oinarrituta, IAEAk Bushehr zentral nuklearretik (BNPP) gertu azkenaldian izandako eraso militarren inpaktuak baieztatu ditzake. Iranen, kokalekuaren perimetrotik 75 metrora soilik dagoen bat barne», adierazi zuen.

Erakundeko zuzendariak mezu berean ohartarazi zuenez, «BNPPtik gertu dagoen jarduera militarrak (...) istripu erradiologiko larria eragin lezake, pertsonentzat eta ingurumenarentzat kaltegarriak diren ondorioekin; Iran barruan eta kanpoan».

«Aurreikusitako helburuen izaera edozein dela ere, eraso horiek arrisku erreala dira segurtasun nuklearrarentzat, eta eten egin behar dira», gaineratu zuen Ameriketako Estatu Batuak eta Israel aipatzen ez dituen oharrean.  Grossik larunbatean adierazi zuenez, «kezka handia dago gertakariagatik», eta esan zuen «zentral nuklearrei edo inguruko eremuei ez zaiela inoiz eraso behar». «Gatazka batean segurtasun nuklearra bermatzeko zazpi zutabeei atxikitzearen funtsezko garrantzia»  azpimarratu zuen IAEAk sare sozialetan.