Himalaiako udaberriko sasoian, eskuarki, zortzimilakoek protagonismo ia osoa hartzen dute eta mendi txikiagoetan egiten diren jarduerak haien itzalean izaten dira. Amaitu berri den denboraldian antzeko egoera bizi izan da, baina garaiera gutxiago duten mendietan gutxi batzuk gai izan dira ekarpen berriak egiteko. Horietako bat hirukote austriar batek osatu du. Max Muck, Jakob Ritzl eta Elias Hangweyrer-ek Kongde Ri Shar mendia (6.093 m) helburu izan dute. Bada, seimilakoaren iparraldeko murruan ibilbide berria sortzeko aukera izan zuten. Maiatzaren 12tik 17ra, “Edge of Patience” lerroa sortu zuten. Teknikoki marra oso zorrotza, arriskutsua eta luzea: M7+, A2, AI6, R eta 2.500 m.

Girora egokitzeko ohiko fasea amaitu bezain laster, hirukotea harrituta zegoen parez pare ikusitakoarekin eta honako galdera bota zuten: «Zergatik ez dago oraindik lerro bat horma harritsuaren erdian? 1.200 metroko horma horren lerro nagusia da, baina inor ez da eskalatzera ausartu. Zergatik? Haran hau bisitatu duten izen ospetsuak ugari dira, baina oraindik ez dago hormaren bihotzean sartzen den ibilbiderik. Haranaren hondotik ere, horma nagusia mehatxagarria dela dirudi: trinkoa, malkartsua eta ia 6.000 metroko altuerakoa. Agian, ikaragarriegia eskalatzeko. Baina galdera horrek ez zigun etenik eman».

Erantzunaren bila irten ziren, eta, bi ekinaldiren ondoren, hirukote austriarrak arrakasta erdietsi zuen. Lan eskerga egin behar izan zuten, baina, era berean, erakutsi ere oso sasoiko daudela. Hurrengo lerrootan Hangwyrer-ek berak azalpenak emango dizkigu Kongde Ri Shar mendiaren iparraldeko pareta zorrotzean eginiko eskaladaren inguruan.

Edge of Patience

«Argazki batzuetan, arrapala eta diedro sistema bat ikusi genuela iruditu zitzaigun. Hipotesi bat besterik ez da, baina saiatzea merezi du.

Jeff Lowe eta David Breashears ospetsuek egin zuten aurpegi honetako lehen igoera. Ezagutzen dugun azken igoera arrakastatsua Ines Papertena izan zen. 2009an, Cory Richards kidearekin batera, ibilbide ikusgarria ireki zuen ezkerraldetik. Aldeko neguetan, izotz-isurketa handiak sortzen dira han. Inesek bat jarraitu zuen ekialdeko ertzeraino, Kongde Ri Shar-eko (Kwangde Shar) gailurretik ehunka metro beherago, eta gero ertz horretatik jarraitu zuen gailurreraino. Hormatzarra honela deskribatu zuen: izoztuta, arriskutsua eta bibaka egiteko leku seguru gutxirekin. Ezer lasaigarririk ez.

Thamen bi astez aklimatatu ondoren, dena ondo zihoala zirudien. Baina abiatu baino lehentxeago Jakob gaixotu egin zen, eta Max eta biok bakarrik joan behar izan genuen.

Lehenengo luzeek berehala utzi zuten argi horma gogorra izango zela. Harkaitz trinkoa, babes eskasa eta iltzerik gabeko tarte luzeak izan genituen lagun hasieratik. Lehen luzean, zalantza egin nuen behin baino gehiagotan, babes egokiaren bila metro batzuk aurrera eginez. Lerroa, behetik begiratuta ia logikoa zirudiena, uste baino askoz zailagoa izan zen.

Bigarren egunean, pitzaduraz betetako tximinia batera iritsi ginen. Gorago, sabai ezegonkor baten azpiko tarte delikatu batek eskuinera jiratzera behartu gintuen. Elurra ez zen ondo itsasten beheko harlauza leunetan, eta urrats bakoitza kontuz egin behar zen, harkaitzik ez botatzeko.

Hirugarren egunean, horma nagusiaren azpiko aldera iritsi ginen lehen aldiz. Tarte bereziki gogoangarri bat zegoen izotz geruza mehe baten gainean, harkaitz sendo malkartsuan amaitzen zen arte. Iltze batetik pendulu bat egin eta gero, beste izotz geruza bat hartu nuen ezkerrerago amildegi elurtu malkartsu batean bihurtu arte.

Gorago, elurtutako erlaitzek eta harkaitzezko tarteek zeharkatzen zuten, horma nagusi malkartsuari bide eman aurretik. Bi harlauza horizontalek gainazal leun eta zurixka bat zeharkatzen zuten, eta tarte tekniko batzuk gainditzera behartzen gintuzten, baina azkenean sekzio aldapatsuenetako batetik harago eraman gintuzten.

Arratsalde hartan, azkenean, harkaitzezko hormaren azpiko aldera iritsi ginen. Max leher eginda zegoen eta ez genekien igotzeko pasarteren bat ote zegoen ere. Hurrengo goizean erretiratzea erabaki genuen. Azkar ibili ginen, baina oraindik ez genuen erantzunik aurkitu.

Kanpaleku nagusira itzuli ondoren, beste helburu batzuetan kontzentratzen saiatu ginen, baina gure pentsamenduak horma hartara itzultzen ari ziren. Funuru Xerparekin izandako elkarrizketa batek argi utzi zuen zailena eginda zegoela eta berriro joan eta zintzilik utzitako lanak bukatu behar genituela.
Asteak itxaron genituen baldintzak hobetu arte. Maiatzaren 11n, berriro abiatu ginen, oraingoan hirurok.

Hormaren behealdea ezagutzen genuen, baina bidea ez zen errazagoa. Metatutako elurrak tarte batzuk errazten zituen, baina beste batzuek babestea zailtzen zuten. Murruak serioa eta zorrotza izaten jarraitzen zuen.

Hirugarren egunean gure bibak altuenera iritsi ginen, pareta nagusiaren azpira, berriz ere akituta. Eskalatzen jarraitu beharrean, egun osoan atseden hartzea erabaki genuen. Atzera begira, erabaki hori ziurrenik erabakigarria izan zen.
Bosgarren egunean, azkenean, aurreko punturik gorenera iritsi ginen. Hormatzar nagusia gure aurrean zegoen. Argazki batean, eskain zezaketen diedro-sistema bat ikusi genuen. Hara iristeko bidea zaila zen. Gorago, izotz lerro misto malkartsu batek zuzenean diedrora eramaten zuen. Izotza oso mehea zen, askotan izoztutako elurra izotza bera baino gehiago. Babesteko tresneria behin eta berriz jarri behar izan nuen sendo geratu arte.

Halere, ez zen ona. Noizean behin, trabagailu txikiak ipintzen genituen harkaitzean, baina paretaren zati handi batek arriskutsu izaten jarraitzen zuen. Azken izotz sail bikain baten azpian, nire azken trabagailua jarri, arnasa sakon hartu eta ahalik eta arretarik handienaz saiatu nintzen izotz xafla finetan aurrera egiten.

Malda handi batean gora nindoala, garaiera bat-batean basati bihurtu zen. Mugimendu zail batzuen ondoren, hitzez hitz arnasarik gabe geratu nintzen. Nire gainetik, diedroak gora egiten jarraitzen zuen. Tarte tekniko laburretan, harkaitzean, eskalada librea tartekatzen zen.

Oraindik hogei bat metro geratzen zitzaizkigun irteeratik, eta azken metro horiek zailenak ziruditen. Orduan, eskuinean, aukera bat zabaldu zen bat-batean: erlaitz estu elurtu bat eta, goian, harlauza handiak.

Lehenengo metro teknikoak ziren, eta gero plaken gainean eskalatu genuen gailurreraino. Nonbaiten funtziona zezakeen, han zen! Nire lehen pioleta gailurreko elurtegian sartu nuenean, aurreko egunetako tentsio guztia bat-batean desagertu zen eta pozez garrasi egin nuen. Behetik, berehala erantzun zuten besteek. Azkenean aurkitu genuen horma bertikala zeharkatzeko modua!

Harresiak bost egunez eduki gintuen preso, eta azken unera arte ez zegoen argi erdiko sektorean ibilbide agerikorik ote zegoen.

Hurrengo goizean, azkenik, Kongde Ri Shar gailurrera iritsi ginen.

Jaitsiera larria izan zen. Soka hainbat aldiz trabatu zen eta bi aldiz moztu behar izan genuen. Azkenean aterpera iritsi ginenean, hirurogei metroko gure bi soketatik hogeita hamahiru metro besterik ez ziren geratzen.

Atzera begira, gauza bat nabarmentzen da guztien gainetik: harresi hau basatia da.

Inoiz ez genion geure buruari ahalik eta gehien eskatu behar izan hain modu konstantean eta hainbeste denboran. Beti zegoen atzera egiteko ideia: akabo hotza, akabo gosea, akabo sufrimendua. Batzuetan aukerarik errazena zirudien. Baina iritsi zen puntu bat non jada ez zen eskalada bakarrik. Azkenean, dena eman genuela sentitu nahi genuen. Eta horrela izan zen».