Hezkuntza edota curriculum ezkutu honek mendez mende buruan sartu eta finkatu dizkiguten zenbait erabaki geure gain hartzea ekarri du, norberaren erabakiak izango balira bezala. Honek onartuak diren arau hauetatik kanpo gelditzea erabakitzen duen emakumeari izugarrizko kostu pertsonal eta gizarte-kostua dakarkio. Gizonek, aldiz, haurren heziketa edo menpekotasun egoeren aurrean alde batera geratzea erabakitzen badute, justifikatu egiten da, hau egiten duena emakumea bada epaitu egiten den bitartean.

Botere organoetan emakume ordezkapen eskasa dago eta are gutxiago feminista. Organo hauetatik gizonezkoen nagusitasuna, indibidualimoa eta lehiakortasunaren gizarte-baloreak helarazi edo transmititzen dira. Era honetan, gure gizartea gizarte eredu matxista eta patriarkal bat bihurtuz, emakumeak berdintasun ezan bizi eta euren erabakien benetako erabakitze gaitasunik ez dutelarik.

Erlijio katolikoak bere balore moralak ezarri edo inposatu nahi dizkigu, familiaren eredu heteropatriarkal tradizionala eta beste pertsonen zainketaren ardura eta sostengua emakumeon gain uzten duelarik.

Komunikabideetan, zuzendari postuetan % 4a baino ez dago emakumeen esku eta berrietan eta iragarkietan ez ezik, telesailetan, pelikuletan… emakumeon eredu estereotipatua islatzen jarraitzen da.

Hezkuntzari dagokionean, Unibertsitateetako errektoretzan emakumeen presentzia oso eskasa da, ez da % 5era iristen, eta honek curriculum zehaztapenetan eta ikerketa hautuetan eragin zuzena du.

Botere ekonomiko eta finantza-boterea kapitalista eta patriarkala da, eta estatus hau mantentzeko ahalegin handiak egin dira. Emakumeak ordaindutako lan-merkatuarekin bat egitea interesatu denean, bat egite hau prekarietate baldintzetan egin da, era honetan emakumeek euren «gizarte funtzioa» alde batera utz ez dezaten.

Zatikako lanaldiak, lanaldien murrizpena, eszedentziak… lana eta familia uztartzeko abantaila moduan saldu izan dizkigute, baina honen atzean emakumeok zainketa funtzioen ardura hartzea dago. Modu honetan, gizarte kostu handia saihesten da, izan ere, emakumeok funtzio horietaz arduratu ezean, prekarietate handia egongo litzateke, gaur egungo eta etorkizuneko menpekotasun egoerara eramango gintuzkeelarik.

Honenbestez, egungo sistema aldatu ezean, ezin dugu emakumeon borondatezko erabakien inguruan hitz egin, zama handiegia dugu geure gainean eta beti «beharren» bitartez justifikatua dago, gizartearen zati baten pribilegio direlarik: tradizioari, familia beharrei eta merkatu beharrei zeharo lotuak.

Gizarte osoaren beharrei eta bizia mantentzean oinarritutako sistema ekonomiko berri bat eraiki behar dugu, egungoa alde batera utzita eta lan ekoizpen eta ugalkor banaketa erreal bat aintzat hartuta.