Cecilio Rodrigo

Mende, sieglo

Mende, siglo, siècle, century, Jahrhundert hitzok ehun urteko aldia adierazten dute gure inguruko hizkuntzetan. Arabieraz ez dakit nola esaten den. Gonzalo de Berceo-k (1196 - 1264), ordea, beste era batera idazten du: <<sieglo>>. Nik ez dakit gure Gonzalok bakarrik ehun urteko aldia esan nahi ote zuen <<sieglo>> hitza zerabilenean. Susmoa dut ehun urteko aldiaz gain tokia, bizilekua, parajea ere esan nahi zuela <<sieglo>> hitza erabilita.

Ba al zekien Gonzalo de Berceok euskaraz? Hitz batzuk bederen erabili zituen bere idazlanetan: beldur, zatiko, gabe…

Kontua da gaur, 2024ko abuztuaren hamarrean, bero handia egingo duela gure hirian, Bilbon. Zenbait kaletan eta zenbait etxetan bero handiagoa bestetan baino. Nire kalean zuhaitzik ez dagoenez handiagoa izango da beroa. Gaurko 40 gradu inguruko tenperatura aurreikusten dela diosku irratiak. Igandea da, Abuztua.

Zorionez, gure kalean badira bi “babesleku klimatikoak”.

Zoritxarrez, bata zein bestea, itxita daude gaur.

Zer egin, orduan? Leihoak itxi eta saretak jaitsi?

Gonzalo de Berceoren “Milagros de nuestra señora” liburua ireki eta honakoak irakurri ditut:

 

(…)

La verdura del prado, la olor de las flores,

Las sombras de los arbores de temprados sabores

Refrescaron me todo, e perdí los sudores:

Podrie vevir el omne con aquellos olores

 

Nunqua trobe en sieglo logar tan deleitoso,

Nim sombra tan temprana, ni olor tan sabroso,

Descargue mi ropiella por iazer más viçioso,

Poseme a la sombra de un arbor fermoso.

(..)

Bilatu