Adimen artifiziala (AA) garatzen ari diren puntako enpresa estatubatuarren buruak Etxe Zurian egon dira, Donald Trumpek deituta. Azken asteetan zabaldu dituzten mezu alarmistak gorabehera, denak lerrokatu dira presidentearekin, AAren erregulazio efektibo bat baztertzeko orduan. Horren ordez, autorregulazioa aipatu dute. Inolako xehetasunik gabe, akordio bati buruz mintzatu zen Trump, «moralki loteslea» izango omen dena, baina inolako betebehar legalik gabekoa.

Ingeniari eta exekutiboen erregulazio eskaeren aurrean, AEBren «interes nazionala» gailendu dela dirudi. Hori guztia, tarteka iraulitako mundu batekoa zirudien testuinguru batean, ikusi baititugu, batetik, Anthropic edo OpenAI bezalako enpresa handiak erregulazioa eskatzen, eta, bestetik, erregulatzailea (hau da, Gobernua) erregulazioa ezbairik gabe baztertzen. Gauzak ez dira beti diruditen bezain errazak. Garapen teknologikoa mantsotzeko dei korporatiboen atzean dauden arrazoiak eztabaidagai interesgarria dira, AAren arriskuen aurreko beldur zintzoa baitago batzuen arabera. Beste hainbatek, ordea, behar-beharrezkoa duten finantzaketa lortzeko estrategiak daudela salatzen dute. Egon daiteke bietatik.

Edonola, Txinak aurreratuko duen beldur, argi eta garbi esan die Trumpek enpresa teknologiko handiei azeleratzailea gogoz zapaltzeko. Erregulaziorik gabe, eta potentziei mugak jarriko dizkien benetako sistema multilateral efektiborik gabe, “oiloaren jokoan” sartu dira Washington eta Pekin, ea istripua saihesteko bolanteari nork eragingo dion lehenengo, norbaitek egiten badu. Eskema horrek arduradun garbiak ditu, arriskuak ezagututa ere, aurrera egitea erabaki dutenak, hain zuzen ere. Salaketa hori alboratu gabe, ordea, alternatibak ere badaudela gogoratzea garrantzitsua da. Atzo, gehiago urrutiratu gabe, Timnit Gebru ikertzaile eritrear-estatubatuarrak Right Livelihood Award saria jaso zuen –“Nobel alternatiboa” bezala ere ezaguna–, AAren garapen deszentralizatu eta justuago baten alde egiten duen lanagatik. Badaude alternatibak. Ezagutzeak eta indartzeak potentzia eta enpresa teknologiko handien atzaparretatik ihes egiteko bide bat irekitzen lagun dezake.