BBVA, Kutxabank, Bankoa, CaixaBank, Laboral Kutxa eta Mapfre dira EAEn autonomoentzako borondatezko gizarte aurreikuspeneko planak kudeatuko dituzten erakundeak. Abendu honetan bertan merkaturatuko dira. Noel d'Anjou Ogasun eta Finantzetako Lakuako sailburuak, Olaia Arrieta Arabako Merkataritza Ganberako idazkari nagusiarekin eta Jose Antonio Zudaire eta Mauri Arregui Bilboko eta Gipuzkoako ganberetako presidenteekin batera, 160.000 pertsona inguru bezero izan ditzakeen gizarte-aurreikuspeneko eredu bat aurkeztu zuen atzo Bilbon. Borondatezko gizarte aurreikuspeneko erakundeetan (BGAE) oinarrituko da eredu hori.

Lakuak hitzarmen bat sinatu zuen 2023ko abenduan Araba, Bizkai eta Gipuzkoako ganberekin, aurreikuspen eredu bat bultzatzeko, eta eredu horren zerga-abantailak, nolanahi ere, foru ogasunetan garatzen ari den zerga berrikuspeneko prozesuari lotuta egongo dira. Jakitera eman zutenez, egindako hautaketa prozesuaren ondoren, Bankoa Abanca, BBVA, Kutxabank, Laboral Kutxa, Mapfre eta VidaCaixa izango dira gizarte aurreikuspeneko tresna berriak kudeatuko dituztenak.

Planak abenduan zehar merkaturatuko dira, kasu gehienetan; izan ere, erakunderen batek ez du martxan jarriko 2025era arte. Aditzera eman zenez, lehentasunezko enplegu planak izango dira, eta kudeatutako ondarearen % 0,5eko muga izango dute administrazio gastuetan. Erakunde kudeatzaile bakoitzak finkatuko du. Langileak egiten dituen ekarpenei dagokienez, urterokoak izan beharko dute, eta erretiro, heriotza, baliaezintasun eta ezintasun iraunkorrari eragingo diote.

D 'Anjou sailburuak Gizarte Segurantzako sistema publikoak «babes sozialeko sarearen oinarrizko pieza» izaten jarraitu behar duela defendatu zuen, baina atzo aurkeztutakoa bezalako tresnak «indartzeko» beharraz ohartarazi zuen. Azpimarratu zuenez, autonomoen kolektiboaren Gizarte Segurantzako kotizazioak «historikoki baxuak» izan dira, eta, ondorioz, jasotzen dituzten pentsioak, batez beste, 1.150 eurokoak dira, eta besteren konturako langileenak, 2.003 eurokoak.

SISTEMAREN BERRIKUSPENA

Adibide gisa adierazi zuenez, autonomo baten lan-bizitzan zehar ekarpen karrera batean soldataren %6ko ekarpena egiteak erretiroan sistema publikotik lortzen den pentsioaren %20 inguru ekar lezake. Gainera, zerga sistemaren berrikuspenak, gaur egun informazio publikoaren fasean dagoenak, autonomoei «berariazko estaldura» ematea ahalbidetuko duela azpimarratu zuen. «Denborak esango du diseinatutako esparrua, proposatutako estimuluekin eta gertu dauden beste estimuluekin, nahikoa den ala ez», adierazi zuen.

Bestalde, Jose Ignacio Zudaire Bilboko Ganberako presidenteak azpimarratu zuenez, ekimenak «langile autonomoen artean atzemandako defizit historikoari» aurre egitea du helburu; izan ere, 100 langiletik 16 ordezkatzen dituzte, %40 emakumeak.